Ubezpieczenie rodzinne w Niemczech

Dbamy również o zdrowie Twojej Rodziny. Tutaj znajdziesz informacje na temat ubezpieczenia rodzinnego w AOK.

W ramach Państwa ubezpieczenia w AOK możliwe jest również bezpłatne ubezpieczenie rodzinne dla członków Państwa rodziny. O tym, według przepisów którego państwa, Niemiec czy Polski, ubezpieczenie to może zostać zrealizowane, decyduje zwyczajowe miejsce zamieszkania lub pobytu.

Ubezpieczenie rodzinne osób zamieszkujących zwyczajowo na terytorium Niemiec

Na podstawie przepisów niemieckich możliwe jest również bezpłatne ubezpieczenie rodzinne członków Twojej rodziny, tzn. małżonków, dzieci oraz partnerów życiowych z zalegalizowanych związków osób tej samej płci („Eingetragene Lebenspartnerschaft”). W szczególności ubezpieczeniem rodzinnym mogą być objęte następujące osoby:

  • małżonkowie i partnerzy życiowi z zalegalizowanych związków osób tej samej płci („Eingetragene Lebenspartnerschaft”)
  • wszystkie dzieci do 23 roku życia (dzieci przysposobione, wnuki oraz dzieci objęte opieka), które nie mają własnych dochodów. Jeśli dziecko kontynuuje naukę po ukończeniu 23 lat, może być zgłoszone do ubezpieczenia jako członek rodziny, nie dłużej jednak niż do ukończenia 25 roku życia. Ewentualne przerwy w nauce na odbycie służby wojskowej lub służbę cywilną mogą przedłużyć okres ubezpieczenia o czas trwania przerwy.
  • dzieci niepełnosprawne w rozumieniu przepisów IX Księgi Kodeksu Socjalnego (SGB IX), o ile niepełnosprawność została stwierdzona w czasie trwającego już ubezpieczenia rodzinnego.

Podstawowym warunkiem objęcia członków Państwa rodziny ubezpieczeniem rodzinnym według przepisów prawa niemieckiego jest fakt, iż nie posiadają oni własnego tytułu do ubezpieczenia w Niemczech lub w Polsce (np. praca, emerytura lub renta) oraz zamieszkują zwyczajowo na terenie Republiki Federalnej Niemiec.

Ponadto warunkiem objęcia ubezpieczeniem rodzinnym małżonków, dzieci oraz partnerów jest to, że nie uzyskują oni dochodów wyższych niż 435 euro miesięcznie (w 2018r). Do tego zalicza się wszelkie możliwe źródła dochodu, np. z wynajmu lokali. Ubezpieczenie rodzinne możliwe jest jednak również w sytuacji, gdy dochód nie przekracza 450 euro miesięcznie i uzyskiwany jest z pracy w formie Minijob.

W celu zgłoszenia członków rodziny mieszkających na terenie Niemiec do ubezpieczenia prosimy o wypełnienie formularza zgłoszeniowego w języku niemieckim.

Do wniosku prosimy dołączyć kopię zaświadczenia o zameldowaniu, aktu ślubu oraz aktów urodzenia członków Państwa rodziny. Jeżeli chcecie Państwo ubezpieczyć małżonkę lub małżonka, to prosimy o załączenie zaświadczenia o dochodach lub rencie/emeryturze. W przypadku zgłoszenia starszych dzieci, prosimy również o załączenie zaświadczeń o nauce.

Osoby objęte ubezpieczeniem rodzinnym, które zamieszkują na terytorium Niemiec, mają pełne prawo do świadczeń w ramach niemieckiego systemu opieki zdrowotnej. W czasie pobytu na terenie Polski osoby te mają prawo do świadczeń w zakresie, jaki przysługuje osobom przebywającym czasowo w innym kraju Unii Europejskiej, np. turystom. Opieka ta ograniczona jest do leczenia w nagłych wypadkach. W tym celu wydana zostanie karta ubezpieczeniowa AOK z zamieszczoną na odwrocie Europejską Kartą Ubezpieczenia Zdrowotnego (EHIC).

Ubezpieczenie rodzinne członków rodziny zamieszkałych w Polsce

Osoba pracująca na terenie Niemiec, ubezpieczona w niemieckiej ustawowej kasie chorych (np. AOK Nordost), posiada prawo do objęcia ubezpieczeniem rodzinnym małżonka i dzieci zamieszkałych w Polsce, jak również rodziców pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym. Warunkiem jest, aby dorośli członkowie rodziny nie dysponowali własnym tytułem do ubezpieczenia w Polsce. W praktyce oznacza to, że nie pracują, nie posiadają statusu osoby bezrobotnej, nie są emerytami, ani rencistami.

Jeżeli chodzi o ubezpieczenie rodzinne dzieci,  DVKA, czyli niemiecka instytucja łącznikowa z siedzibą w Bonn, prezentuje stanowisko (na podstawie art. 32 Rozporządzenia UE 883/2004), że tytuł krajowy dający podstawę do objęcia ubezpieczeniem rodzinnym dzieci ma pierwszeństwo przed tytułem zagranicznym. A zatem rodzice, z których jedno pracuje w Niemczech a drugie w Polsce, nie mają prawa wyboru, u którego z nich dzieci będą ubezpieczone rodzinnie. Jeżeli jeden z rodziców dysponuje tytułem do ubezpieczenia w kraju zamieszkania dzieci, w takim przypadku tylko jemu przysługuje prawo do objęcia dzieci ubezpieczeniem rodzinnym. Stanowiskiem tym związane są ustawowe kasy chorych w Niemczech, w tym AOK Nordost.

Do ubezpieczenia rodzinnego członkowie rodziny mieszkający poza granicami Niemiec zgłaszani są na podstawie aktywnego zlecenia opieki w miejscu zamieszkania  - formularz S1/E106.

Procedura wnioskowania o wystawienie formularza S1/E106 jest opisana tutaj.

Po uzyskaniu potwierdzenia z NFZ o zgłoszeniu członków rodziny do ubezpieczenia rodzinnego osoby zgłoszone otrzymają kartę ubezpieczeniową AOK i mają pełne prawo do świadczeń w ramach niemieckiego i polskiego systemu opieki zdrowotnej.

Przykład:
Czteroosobowa rodzina Kowalskich mieszka w Polsce. Pani Kowalska podjęła pracę w Niemczech i została ubezpieczona w AOK Nordost. Pan Kowalski nadal pracuje w Polsce i jest ubezpieczony zdrowotnie w NFZ. Pani Kowalska nie może zgłosić dzieci do ubezpieczenia rodzinnego w AOK, gdyż pierwszeństwo przed tym roszczeniem zachowuje tytuł do ubezpieczenia rodzinnego w NFZ jej męża. Gdyby Pan Kowalski podjął również pracę w Niemczech bądź z innego powodu stracił tytuł do ubezpieczenia w Polsce (stracił pracę w Polsce i nie rejestrował się jako bezrobotny) albo cała rodzina zamieszkałaby w Niemczech, ubezpieczenie rodzinne dzieci w AOK Nordost stałoby się możliwe.